TRT’nin iletişim paydaşı olduğu, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile T3 Vakfının yürütücülüğündeki Havacılık, Uzay ve Teknoloji Festivali (TEKNOFEST), Şanlıurfa GAP Havalimanı’nda devam ediyor.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, TEKNOFEST Güneydoğu’da gençlerle bir araya gelerek, Türkiye’nin küçük modüler reaktör (SMR) başta olmak üzere nükleer alandaki çalışmalarını ve hedeflerini anlattı.
Bakan Bayraktar, “TEKNOFEST kapsamında nükleer enerji teknolojileri yarışması, bizim için çok önemli. Bu sene 3’üncüsü oldu ve takım sayısı her geçen sene artıyor. Çok farklı alanlarda dolayısıyla farklı kategorilerde 192 takım yarıştı.” dedi.
Bayraktar, bu yarışmaların Türkiye’nin yenilikçi ruhunun göstergesi olduğunu vurgulayarak, “İstiyoruz ki Türkiye, SMR devrimi çağını kaçırmasın ve burada başından itibaren bu teknolojiye sahip olan, üreten ve ileride bunu ihraç eden bir ülke haline gelsin. 20 bin megavatlık hedefteki küçük modüler reaktörleri kendi teknolojilerimizle, kendi insanımızla kuralım.” ifadelerini kullandı.
Nükleer enerji alanında geleceğe dair önemli fırsatların bulunduğunu belirten Bayraktar, Rusya, Çin ve ABD’ye öğrenciler göndererek bu alanda insan kaynağı yetiştirmeye çalıştıklarını anlattı.
Bakanlığa bağlı Türkiye Enerji, Nükleer ve Maden Araştırma Kurumunun (TENMAK) da yıl içinde burs programı açıkladığını kaydeden Bayraktar, “Öğrencilerimize birer mentor atıyoruz, onlara kılavuzluk edecek, onlarla ilgilenecek ve bir anlamda hem akademik hayatlarını hem ileride mesleki hayatlarını yönlendirecek takım arkadaşları görevlendiriyoruz.” dedi.
Bayraktar, TEKNOFEST’in insan kaynağı yetiştirilmesi konusunda fırsat tanıdığına dikkati çekerek, şunları kaydetti:
“Büyük bir motivasyon var, müthiş bir enerji var. Dolayısıyla çok güzel bir atmosfer. Nükleer üzerine çalışan çocuklar görmek de çok heyecan verici. Dolayısıyla bu, bizlere umut veriyor çünkü binlerce, on binlerce çok iyi yetişmiş insana ihtiyaç duyacağımız bir alan. Bu alanda en önemli şey nükleer güvenlik. Kendi nükleer santralini, teknolojisini üreten, aynı zamanda işletmesini yapan bir ülke olma yolunda gidiyoruz.”
SMR kanunu Meclise geliyor
Dünyanın nükleerde SMR alanına doğru ilerlediğini ancak bunun lisanslama, nükleer güvenlikle alakalı önemli boyutlarının bulunduğunu dile getiren Bayraktar, sözlerine şöyle devam etti:
“Bizim nükleer düzenleyici kurumumuz, kendi çalışmalarını yapıyor, uluslararası anlamda iş birliği yaptığımız düzenleyici kurumlar da var. Bir küçük modüler reaktör kanunu, çerçeve kanunu hazırlıyoruz şu anda, taslağı hazır. Herhalde bütçeden önce olmaz ama bütçe sonrasında bu yasama yılında Meclisimizin gündemine getirmeyi hedefliyoruz.”
Taslağın kanunlaşmasıyla SMR alanının hukuki altyapısının güçlü şekilde kurulacağını dile getiren Bayraktar, “Bu konuyla alakalı gelişimini sağlayacak, finansmanını sağlayacak, güvenlikle alakalı alınacak tedbirleri ortaya koyacak bir çerçeveyi oluşturacağız.” dedi.
Bayraktar, nükleer alanda yapılacak işlerden birinin de İstanbul’daki Küçükçekmece Gölü’nün kenarında yer alan Çekmece Nükleer Araştırma ve Eğitim Merkezinin (ÇNAEM) 20 yıla yakın aradan sonra tekrar devreye girmesi olduğunu ve bunun önem arz ettiğini söyledi.
Bu merkezde çok ciddi çalışmalar yapılacağına işaret eden Bayraktar, “Nükleer alan, aslında sadece enerji üretiminden ibaret değil. Nükleer Düzenleme Kurumumuz izinlerimizi verdi ve artık orası bilimsel araştırma yapacak, malzeme teknolojileri, nükleer tıp, bütün alanlarda izotop üretimi… Tarımda uygulamalar, malzeme bilimindeki uygulamalar, dolayısıyla bütün bunlar da önemli şekilde hızlanacak ve bu alandaki dışa bağımlılığımızı da azaltmış olacağız.” değerlendirmesinde bulundu.
“2040 vizyonunu duyuracağız”
Bayraktar, enerji olmadan yapay zekadan bahsetmenin mümkün olmadığını vurgulayarak, şu ifadeleri kullandı:
“Dolayısıyla bizim enerjiyi kesintisiz bir şekilde sağlayabilmemiz önemli ve bu alanda da bizim önümüzde çok önemli fırsatlar ve sınamalar var. Bunlara hazır olmamız gerekiyor. Bu anlamda Antalya’da COP31 toplantısını da düşünerek 2026 yılını bunun hazırlık yılı ilan ettik. 2040 enerji vizyonunu çalışıyoruz. Önümüzdeki birkaç hafta içinde bunu Türkiye’ye ve dünya kamuoyuna ilan edeceğiz. Bu yeni enerji vizyonumuzda tabii nihai bir hedefimiz var: Türkiye’yi enerjide bağımsız kılmak. Bunun yanı sıra nükleer, bizim için olmazsa olmaz bir alan. Türkiye’nin mutlaka nükleer enerjiye sahip olması lazım. Bu yapay zeka çağına, bu dijital dünyaya bizim mutlaka nükleerle beraber girmemiz lazım.”
Türkiye’nin birkaç ay içinde Akkuyu Nükleer Güç Santrali’nde elektrik üretmeye başlayarak 70 yıllık rüyayı gerçeğe dönüştüreceğini dile getiren Bayraktar, “Şimdi nükleerin ikinci çağı başlıyor. Siz, o çağın bir anlamda ilk başında olmuş olacaksınız.” diye konuştu.
Öte yandan, TEKNOFEST Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar, Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün, Genelkurmay Başkanı Selçuk Bayraktaroğlu ile Kara, Deniz ve Hava Kuvvetleri Komutanları, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı standını ziyaret ederek çalışmalarla ilgili bilgi aldı.
