RSS Bot
Vatandaşın en temel besin kaynaklarından olan et ve süt ürünlerinde fiyatlar cep yakıyor. Vatandaş fiyattan şikâyet ederken, yetiştiriciler de maliyetlerin sürekli artmasından dert yanıyor.
Türkiye’de kırmızı ve beyaz et fiyatları ile süt fiyatlarındaki yükselişin, yanlış tarım ve hayvancılık politikalarından kaynaklandığı belirtiliyor.
2011–2022 yılları arasında yem fiyatlarının %963 oranında arttığını vurgulayan CHP Niğde Milletvekili ve TBMM Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu Üyesi Ömer Fethi Gürer, son iki yılda bu artışın daha da hızlandığını belirtti. Gürer, “Şu an 50 kilogramlık besi yemi 700 lira civarında. Bir buzağıya 1000 lira destek verilmesine rağmen, o parayla bir besicinin 50 kilogramlık yemi alması neredeyse imkânsız hale geldi. Bu da besicileri büyük bir maliyet yükü altına sokuyor” dedi.
İTHALATA BAĞIMLILIK ÇÖZÜM MÜ, YOKSA ÇIKMAZ SOKAK MI?
Yem ithalatının da fiyat artışlarına zemin hazırladığını dile getiren Gürer, “Yaklaşık 10 milyon ton yem ithalatı yapıldığını biliyoruz. İthal yemler, fiyat artışlarının önemli sebeplerinden biri. İthalata dayalı çözüm aramak yerine, yerli üretimi artırarak bu sorunu çözmeliyiz” ifadelerini kullandı. Uzmanlar, ithalatın kısa vadeli bir çözüm gibi görünse de uzun vadede ülke ekonomisine ve yerli üreticiye zarar verdiğini belirtiyor. İthalat bağımlılığı, dış kaynaklı fiyat dalgalanmalarına karşı kırılganlığı artırırken, yerli üretimin desteklenmemesi de sektörün zayıflamasına neden oluyor.
TAVUK ÜRETİCİLERİ DE İSYANDA: YUMURTA VE TAVUK FİYATLARI NEDEN UÇUYOR?
Yem fiyatlarındaki yükselişin sadece büyükbaş hayvancılığı değil, tavuk üreticilerini de vurduğunu kaydeden Gürer, “Tavuk çiftliklerinde yem fiyatları ve diğer giderlerin yükselmesi üreticiyi zor durumda bırakıyor. Bu maliyet artışları, tavuk eti fiyatlarına doğrudan yansıyor. Üreticiler açısından yem fiyatları ve ağır çiftlik giderleri, üretim maliyetlerine ciddi şekilde etki ediyor. Bu da sorunları daha da derinleştiriyor” dedi. Tüketiciler ise artan fiyatlar karşısında ne yapacağını şaşırmış durumda. Özellikle dar gelirli vatandaşlar için temel protein kaynağı olan tavuk eti ve yumurtaya ulaşmak giderek zorlaşıyor.
YEM FİYATLARI: GEÇMİŞTEN GÜNÜMÜZE KORKUNÇ ARTIŞ GRAFİĞİ
Tarım sektöründe maliyetlerin en büyük kalemi olan yem fiyatları, son 15 yılda rekor artış yaşadı. Resmî veriler ve sektörel raporlara göre:
2010: 50 kg besi yemi 35–40 TL civarındaydı.
2015: Aynı yem 55–60 TL’ye yükseldi.
2018: Kur dalgalanmalarının etkisiyle 100–110 TL’ye çıktı.
2020: Pandemi döneminde fiyatlar 150–160 TL seviyesine ulaştı.
2022: Döviz kurları ve ithal hammadde maliyetleriyle birlikte 450–500 TL’ye fırladı.
2024 sonu: Ortalama 600 TL.
2025 Ağustos itibarıyla: 50 kg besi yemi 700 TL’nin üzerinde.
Böylece, 2011’deki seviyeye göre artış %963’ü geçti. Bu durum, küçük ve orta ölçekli işletmelerin ayakta kalmasını zorlaştırırken, büyük şirketlerin pazardaki hakimiyetini artırıyor. Sektör temsilcileri, devletin acil müdahalesiyle yem fiyatlarının kontrol altına alınması gerektiğini vurguluyor.
TÜİK ALARMI VERDİ: FİYATLARDAKİ YÜKSELİŞ DURDURULAMIYOR
TÜİK’in Tarım Ürünleri Üretici Fiyat Endeksi verilerine göre, 2024 Kasım ayında kümes hayvanları ve yumurtalarda %28,49’luk bir fiyat artışı yaşandı. Gürer, “İktidar yeterli önlem almazsa hem üretici hem de tüketici kaybeder” diyerek uyarısını yineledi. Hükümetin bu konuda ne gibi adımlar atacağı merakla beklenirken, uzmanlar tarım politikalarında köklü değişikliklere gidilmesinin şart olduğunu belirtiyor. Aksi takdirde, et ve süt ürünlerindeki fiyat artışlarının durdurulması mümkün görünmüyor.
