Türk, İsrail’in saldırılarıyla neredeyse tamamen yıktığı Gazze’deki enkazların altından cesetlerin çıkarılmasına ilişkin yazılı açıklama yaptı.
Gazze’de, İsrail güçlerinin evleri ağır şekilde bombalamasından neredeyse 3 yıl sonra, çoğunluğu kadın ve çocuklara ait çok sayıda “insan kalıntısının” büyük bir titizlikle çıkarıldığını kaydeden Türk, bu durumun uluslararası hukuka uyum konusundaki ciddi endişeleri ve savaş suçları da dahil olmak üzere ağır ihlallerin işlenmiş olma ihtimalini gözler önüne serdiğini belirtti.
Türk, “İsrail saldırılarıyla yerle bir edilen bölgelerde görünüşe göre tüm ailelere ait kalıntılar gün yüzüne çıkarılıyor. Uzun süredir kayıp olan kişilerin yakınlarının en korktukları ihtimalin şimdi doğrulanmasıyla yüzleşmek zorunda kalmaları yürek parçalayıcı. Şu ana kadar çıkarılan kalıntıların buzdağının sadece görünen kısmı olmasından endişe ediyorum. Gazze’nin büyük bir bölümü, İsrail bombardımanı ya da ağır iş makineleri ve patlayıcılar kullanılarak yapılan yıkım ve temizlik çalışmalarıyla dümdüz edildi. İsrail ordusunun konuşlandığı Gazze’deki birçok bölge, enkaz altındaki ölülere hiçbir saygı gösterilmeksizin buldozerlerle dümdüz ediliyor.” ifadelerini kullandı.
Gazze’deki çatışmaların yürütülme biçimine ilişkin devam eden hukuki süreçler göz önüne alındığında, yıkılan bölgeler dahil ihlallere dair kanıtların korunmasının hayati önem taşıdığına işaret eden Türk, kanıt toplama çalışmalarına yardımcı olmaları amacıyla uluslararası müfettişlerin Gazze’nin tüm bölgelerine girişine izin verilmesi çağrısında bulundu.
Türk, İsrail’in, enkazın kaldırılması için gerekli ağır iş makinelerinin girişine izin vermediğini vurgulayarak, Gazze’deki Sivil Savunma Biriminin Kasım 2025 ile Eylül 2026 arasında Gazze genelinde yıkılan binaların enkazından 630’dan fazla ceset ve diğer insan kalıntılarının çıkarıldığını bildirdiğini hatırlattı.
Gazze’deki Sivil Savunma Biriminin, enkaz altında kalan toplam kayıp sayısının 8 binden fazla olduğunu tahmin ettiğini aktaran Türk, “Bu kurbanların belgelenmesi, kimliklerinin tespit edilmesi, adli bilgilerin ve biyolojik örneklerin korunması, defnedildikleri yerlerin kayıt altına alınması ve ailelerinin bilgilendirilmesi için mümkün olan her türlü çaba gösterilmeli.” değerlendirmesinde bulundu.
Türk, enkaz altından cesetleri çıkarmak için yürütülen titiz çalışmaların, hem 3 yıl önceki yıkımın ciddiyetini ve boyutunu hem de yıllar süren belirsizliğin getirdiği acıyı bugün daha da derinleştirdiğini vurguladı.
Ailelerin, yakınlarının akıbetini öğrenme hakkının, kimlik tespiti ve onurlu bir defin işlemiyle sona ermeyeceğinin altını çizen Türk, onların gerçeğin tamamını bilmeyi hak ettiğini belirtti.
Türk, şunları kaydetti:
“İsrail’in (saldırıları) çatışmaları yürütürken seçtiği yöntem ve araçların siviller ile savaşçılar arasında etkili bir ayrım gözetilmesini sağlamakta yetersiz kaldığına dair ciddi endişelerimi birçok kez dile getirdim. Gazze kenti enkaz altından çok sayıda kalıntının çıkarılması, savaş suçları ve diğer vahşet suçlarına ilişkin bu endişeleri yeniden gündeme getiriyor.”
İsrail’in uluslararası hukuk uyarınca kayıp kişileri arama ve akıbetlerini ortaya çıkarmasının yanı sıra cesetleri arama, enkaz altından çıkarma ve tahliye etme konusunda tüm tedbirleri alma yönünde açık yükümlülükleri bulunduğunu hatırlatan Türk, İsrail askerlerinin konuşlandığı bölgelerdeki kalıntıların onurlu bir şekilde çıkarılması, kimliklerin tespit edilmesi ve olası tüm kanıtların muhafaza edilmesi gerektiğini vurguladı.
Türk, “Bu saldırılar etkin şekilde soruşturulmalı. İhlallerin tespit edildiği durumlarda sorumlulardan hesap sorulmalı. Tüm ülkeleri, Gazze genelinde cesetlerin onurlu ve insani şekilde çıkarılmasını sağlamak amacıyla daha fazla işbirliği ve koordinasyon için baskı yapmaya çağırıyorum.” ifadelerini kullandı.
