OECD’nin “Batı Balkanlar ve Türkiye için KOBİ Politikaları Endeksi 2026-Türkiye Ekonomi Profili” raporundan derlenen bilgilere göre, KOBİ’lerin rekabet gücü ve dayanıklılığı, bölgenin sürdürülebilir büyümesi ve AB ile ekonomik yakınsaması açısından önem taşıyor.
Son 10 yılda KOBİ politikalarının güçlendirilmesi ve Avrupa standartlarıyla uyumlu hale getirilmesi yönünde çalışmalar yürütülürken, hızlanan yeşil ve dijital dönüşüm ile artan jeopolitik belirsizlik KOBİ politikalarının uygulandığı ortamı önemli ölçüde değiştirdi.
Türkiye’de KOBİ’ler ekonomik büyümedeki merkezi rolünü sürdürdü. Ülkedeki istihdamın yaklaşık yüzde 68,5’ini ve katma değerin yüzde 41,2’sini bu işletmeler oluşturdu. Raporda Türkiye’nin aynı zamanda önemli bir ihracatçı, bölgesel ve küresel değer zincirlerinde önemli bir bağlantı noktası olduğuna işaret edildi.
Rapora göre, Türkiye’de KOBİ’lerin küresel değer zincirlerine entegrasyonu önemli ölçüde derinleşirken, tedarikçi geliştirme ve çok uluslu şirketlerle bağlantıların artırılmasına yönelik stratejik ve kurumsal altyapı da güçleniyor.
Küresel değer zincirlerine entegrasyon, KOBİ stratejisi, doğrudan yabancı yatırım stratejisi ve teknoloji hamlesi gibi temel ulusal politika çerçevelerine dahil edilirken, KOBİ tedarikçilerinin geliştirilmesi yatırım çekme, teknolojik gelişim ve sürdürülebilirlik hedefleriyle daha fazla ilişkilendirildi.
Tedarikçi geliştirme ve eşleştirme girişimlerinin genişletilmesiyle KOBİ’ler ile çok uluslu şirketler arasında kurulan kalıcı bağlantıların sayısı da arttı.
KOBİ’lerin bu süreçlere katılımına ilişkin verilerin daha sistematik şekilde toplanması ve uygulamalarda kullanılması amacıyla dijital izleme araçları, kamuya açık raporlama ve bağımsız denetimler yoluyla izleme ve değerlendirme uygulamaları da güçlendirildi.
Türkiye’nin KOBİ’lerin yeşil dönüşümüne yönelik desteğinde de önemli ilerleme kaydedildi. Yeşil Sanayi Programı kapsamında KOBİ’lerin yeşil yatırımlarını desteklemek amacıyla KOSGEB aracılığıyla 2030’a kadar 250 milyon dolar kaynak ayrıldı.
Programın ilk yılında 866 KOBİ yararlanırken, bu sayı 2025’te 1743’e yükseldi. Yürütülen geniş kapsamlı farkındalık kampanyasıyla 8 binden fazla işletmeye ulaşıldı.
KOBİ’lerin yeşil finansmana erişimi Mayıs 2025’te devreye alınan ve yaklaşık 3,1 milyar avroluk garanti hacmine sahip Kredi Garanti Fonu aracılığıyla da desteklendi ve yeşil dönüşüme yönelik daha geniş kapsamlı stratejiler içerisinde KDV istisnaları, vergi indirimleri ve faiz destekleri gibi finansal teşviklere de yer verildi.
Kaydedilen ilerlemelere karşın Türkiye’nin KOBİ tabanından verimlilik artışı, yapısal dönüşüm ve uzun vadeli rekabet gücü açısından tam olarak yararlanmasını sınırlayan bazı sorunların devam ettiğine işaret edildi.
