Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Birleşmiş Milletler (BM) 81. Genel Kurulu kapsamında geldiği ABD’de BM Küresel İlkeler Sözleşmesi tarafından Sürdürülebilir Kamu Alımları Uygulama Çerçevesi’nin tanıtıldığı Sürdürülebilir Kamu Alımı Üst Düzey Forumu’nda konuştu.
Sürdürülebilirlik hedeflerinin ilerletilmesinde kamu alımlarının güçlü bir araç olduğunu belirten Kacır, hükümetlerin, şirketlerin ve büyük alıcıların tercihlerinin piyasaları şekillendirdiğini, talebi yönlendirdiğini ve yatırımlara yön verdiğini söyledi.
Kacır, talep daha temiz malzemelere, kaynak verimliliği sağlayan ürünlere, düşük karbonlu teknolojilere ve daha dayanıklı tedarik zincirlerine yöneldikçe sanayinin buna yanıt verdiğini, yatırımların bunu takip ettiğini, inovasyonun hızlandığını ve yeni teknolojilerin rekabetçi hale gelebilmeleri için ihtiyaç duydukları ölçeğe ulaştığını aktardı.
Bakan Kacır, “Dolayısıyla sürdürülebilir kamu alımları, daha çevreci ürünlerin satın alınmasının ötesine geçiyor. Sanayi dönüşümünü hızlandırmak için talebin gücünden yararlanıyor.” dedi.
Hükümetlerin bu süreçte önemli bir sorumluluğu bulunduğunu belirten Kacır, Türkiye’nin gelişen teknolojiler konusunda da aynı piyasa şekillendirme yaklaşımını uyguladığını dile getirdi.
Kacır, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından açıklanan Türkiye’nin yapay zeka eylem planının “fark et, istifade et, üret ve yönet” olmak üzere dört temel eksen üzerine kurulduğunu ve bunun insan odaklı ve güvenilir yaklaşımla desteklendiğini ifade etti.
Kamu alımlarını inovasyonu teşvik edecek şekilde kullandıklarını belirten Kacır, “Daha geniş hedeflerimiz kapsamında, toplam kamu yatırım programı bütçesinin en az yüzde 2’sini yapay zeka projelerine ayırma konusunda net bir hedef belirledik.” diye konuştu.
Kacır, böylece yenilikçi çözümlerin pilot aşamanın ötesine geçmesini, ölçek kazanmasını ve küresel ölçekte rekabetçi hale gelmesini amaçladıklarını aktardı.
Kamu alımlarının öngörülebilir düzenlemeler, finansmana ve teknolojiye erişimle desteklenen net ve uzun vadeli talep sinyalleri sağlayabileceğini belirten Kacır, bu dönüşümün kapsayıcı olmasının da sağlanması gerektiğini vurguladı.
Kacır, özellikle gelişmekte olan ekonomilerdeki KOBİ’lerin değişen standartları karşılamaları ve sürdürülebilir değer zincirlerine katılabilmeleri için desteğe ihtiyaç duyduğunu ifade etti.
Türkiye’nin 2053 net sıfır emisyon hedefi doğrultusunda yeşil dönüşümü sanayi ve teknoloji politikalarının merkezine yerleştirdiğine işaret eden Kacır, “Yeşil dönüşüm programımız aracılığıyla, yeşil dönüşümü hedefleyen sanayi tesislerine teşvikler sağlayarak 3 milyar doların üzerinde yatırımı harekete geçirmeyi hedefliyoruz.” dedi.
Kacır, Dünya Bankası ile yeşil dönüşümü, kaynak verimliliğini ve inovasyonu desteklemek amacıyla toplam 1 milyar dolar değerinde üç proje başlattıklarını belirtti.
Ayrıca Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD), Uluslararası İmar ve Kalkınma Bankası (IBRD) ve Uluslararası Finans Kurumu (IFC) ile Türkiye Endüstriyel Karbonsuzlaştırma Yatırım Platformu’nu kurduklarını kaydeden Kacır, platformun 2030’a kadar 5 milyar avronun üzerinde finansmanı harekete geçirmeyi hedeflediğini aktardı.
Türkiye’nin Avrupa’nın en büyük güneş paneli üreticisi ve Avrupa’nın en büyük 5 rüzgar türbini üreticisinden biri olduğunu belirten Kacır, yenilenebilir enerjinin sürdürülebilir kamu alımları süreçleriyle birlikte enerji politikasının merkezine yerleştirildiğini ifade etti.
Kacır, Türkiye’nin her yıl yaklaşık 8 gigavat yeni güneş ve rüzgar enerjisi kapasitesi eklediğini kaydetti.
Bu çabaların Türkiye’nin ortak bir küresel sorunu ele alma konusundaki kararlılığını yansıttığını belirten Kacır, birbirine bağlı değer zincirlerinde ilerleme sağlanabilmesi için daha güçlü uluslararası işbirliğinin büyük önem taşımaya devam ettiğini, sürdürülebilirlik taahhütlerinin eylemlere dönüştürülmesine yönelik pratik bir katkı olarak Sürdürülebilir Kamu Alımları Uygulama Çerçevesi’ni memnuniyetle karşıladıklarını aktardı.
Kacır, “Ortak görevimiz, bu taahhütleri, her ölçekten işletme için fırsatları genişletirken aynı zamanda yatırımı, inovasyonu ve dayanıklılığı teşvik eden kamu alımı kararlarına dönüştürmektir.” dedi.
Türkiye’nin hükümetler, uluslararası kuruluşlar ve özel sektörle işbirliği içinde katkı sunmaya hazır olduğunu kaydeden Kacır, sürdürülebilir kamu alımlarını kapsayıcı ve sürdürülebilir kalkınmanın itici gücü haline getirmek için birlikte çalışma çağrısında bulundu.
