ABD Dışişleri Bakanı Rubio, sosyal medya hesabından yaptığı video paylaşımında, UCM’ye yönelik bugün aldıkları yaptırım kararını duyurdu.
Rubio, “Başkan Trump, Uluslararası Ceza Mahkemesinin Amerikalıları yargılamasına asla izin vermeyecektir. İşte bu nedenle bugün ABD, Uluslararası Ceza Mahkemesine yaptırım uyguluyor.” ifadelerini kullandı.
Mahkemenin üyesi olmadıklarını ve bu mahkemenin Amerikan vatandaşları üzerinde herhangi bir yetkisinin olduğunu kabul etmediklerini vurgulayan Rubio, UCM’nin herhangi bir noktada bu tür bir adım atmasını engellemek için yaptırım kararı aldıklarını belirtti.
Rubio, “Ya UCM tehditlerine son verecek ya da biz UCM’yi ortadan kaldıracağız.” ifadesine yer verdi.
ABD’li Bakan, “Bunu yapmazlarsa ABD, Amerikalılar artık tehdit altında kalmayana kadar UCM’yi adım adım yıkmaya devam edecektir.” ifadesini kullandı.
ABD’nin söz konusu yaptırım kararını, mahkemenin eski yargıçlarından ve kısa süre önce, “İsrail’in Gazze’de soykırım işlediği” sonucuna varan bir Birleşmiş Milletler (BM) raporunun hazırlanmasını yöneten Pillay’ın Nobel Barış Ödülü’nü kazanmasından birkaç saat sonra açıklaması dikkati çekti.
Mahkeme, Kasım 2024’te Gazze’deki soykırımı nedeniyle İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ve eski İsrail Savunma Bakanı Yoav Gallant hakkında tutuklama emri çıkarmış, ABD ise söz konusu karara şiddetle itiraz etmiş ve kararı tanımadığını dile getirmişti.
Washington yönetimi, ağustos ayında mahkeme Başkanı Tomoko Akane de dahil olmak üzere UCM yargıçlarına ve savcılarına yaptırım uygulamıştı.
ABD Başkanı Donald Trump, Rubio’nun Mahkemeye karşı yürüttüğü kampanyanın kendisini değil İsrail Başbakanı Netanyahu’yu korumak amacıyla yürütüldüğünü belirtmişti.
İngiltere, Almanya ve Fransa’nın da aralarında yer aldığı 8 ülkenin dışişleri bakanları, ABD’nin Uluslararası Ceza Mahkemesi’ne (UCM) yaptırım uygulama kararına güçlü şekilde karşı çıktıklarını bildirdi.
UCM’nin kurucu sözleşmesi Roma Statüsü’ne taraf olan İngiltere, Kanada, Danimarka, Almanya, Fransa, İtalya, Japonya ve Hollanda dışişleri bakanları, ABD’nin UCM’ye yaptırım uygulama kararına ilişkin ortak yazılı açıklama yaptı.
Açıklamada, söz konusu ülkelerin, UCM’nin bağımsızlığına, tarafsızlığına ve bütünlüğüne yönelik süregelen ve sarsılmaz desteği yeniden teyit ettiğinin altı çizilerek, şunlar kaydedildi:
“UCM’nin kararlı destekçileri olarak, ABD tarafından mahkemeye uygulanacağı açıklanan yaptırımlardan üzüntü duyuyor ve bunlara güçlü şekilde karşı çıkıyoruz. Mahkemenin, Roma Statüsü kapsamındaki görevini yerine getirmeye devam edebilmesi için bu tür tedbirlere karşı hazırlık amacıyla yürüttüğü çalışmaları takdirle not ediyor ve mahkemenin bunu yapabilmesini sağlama konusundaki sarsılmaz desteğimizin altını çiziyoruz.”
Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM), ABD’nin mahkemeye kurum olarak yaptırım uygulama kararını “hukukun üstünlüğüne ve uluslararası hukuk düzeninin temellerine yönelik bir saldırı” olarak nitelendirdi ve görevini sürdüreceğini açıklayarak taraf devletleri harekete geçmeye çağırdı.
UCM’den yapılan yazılı açıklamada, ABD’nin bugün mahkemeye kurum olarak yaptırım uyguladığı belirtildi.
Bu “eşi görülmemiş” adımın, mahkemede görev yapan 13 bağımsız yargıç ve savcıya yönelik yaptırım kararlarının ardından geldiği hatırlatılan açıklamada, söz konusu yaptırımların, 125 taraf devletin soykırım, insanlığa karşı suçlar, savaş suçları ve saldırı suçunu soruşturma yetkisi verdiği ve antlaşmayla kurulmuş bağımsız bir yargı kurumunu hedef aldığı kaydedildi.
Açıklamada, yaptırım kararının “adaletin işleyişini engelleme ve mahkemenin kuruluş amacını yerine getirmesini önleme girişimi” olduğu ifade edilerek, bunun “hiç kimsenin hukukun üstünde olmadığı” ilkesine darbe vurduğu belirtildi.
BM Genel Sekreter Sözcüsü Stephane Dujarric, ABD’nin UCM’ye yönelik yaptırım kararına değinerek, “Genel Sekreter, ABD’nin Uluslararası Ceza Mahkemesine bir kurum olarak yaptırım uygulama kararını kınamaktadır.” ifadesini kullandı.
Guterres’in yaptırımların UCM çalışmalarını olumsuz etkilemesi ve UCM çalışanlarının görevlerini yerine getirmesini zorlaştırmasından “derin endişe” duyduğunu aktaran Dujarric, Guterres’e atfen, “Bugünkü karar, UCM’nin kilit bir rol oynadığı uluslararası ceza adaletine yönelik ortak çabalara ciddi bir darbe vurmaktadır. Uluslararası suçlardan hesap sorulması ve mağdurlara adalet sağlanması, barış, güvenlik, insan hakları ve temel özgürlüklere yönelik küresel taahhüdümüzün merkezindedir.” diye konuştu.
